Trouw - Europa, dinsdag 7 februari 2006

Deense moslim vreest terugslag cartoons

Petra Sjouwerman

Een 'Paki-Deen' noemt Rushy Rashid (37) zich. De tranen stonden in haar ogen toen ze zag dat op de Gaza-strook een Deense vlag in brand werd gestoken.

Zaterdag werd ze lid van een nieuwe vereniging van moslims in Denemarken. Een naam is er nog niet. Maar over één ding zijn de ruim tweehonderd leden het eens: zij willen in het debat over de Mohammed-prenten niet vertegenwoordigd worden door de radicale imams. Rushy Rashid is een van de bekendste onder hen: schrijfster, journalist en cabaretière.
Vijfentwintig jaar geleden kwam zij met haar ouders uit Pakistan naar Denemarken. Met humor kan zij vertellen over haar ontwikkeling van traditioneel meisje, dat niet aan sport mocht doen, tot moderne carrièrevrouw die na twee mislukte gearrangeerde huwelijken trouwde met een Deense tv-journalist. Dit voorjaar verschijnt het slot van haar trilogie over het leven van een Pakistaanse gezin in Denemarken.
Rashid nam zaterdag zitting in een stuurgroep die de doelen van de nieuwe vereniging gaat formuleren. “Voor mij is het belangrijk naar voren te treden als een deel van een groep moslims die democratie en islam combineren“, zegt ze.
Ze onderstreept dat de Deense krant Jyllands-Posten het recht had de gewraakte tekeningen te publiceren. “Maar vrijheid van meningsuiting is een recht, geen plicht. Ik vind het onacceptabel dat een persoon die heilig is voor velen wordt gedemoniseerd. Dat is gebrek aan respect.“
Sommige van haar vrienden zeggen dat ze de zaak dood moet zwijgen. Maar: “Ik kan niet toezien hoe een paar imams de sfeer opzwepen.“
Vóór de publicatie van de tekeningen, op 30 september vorig jaar, was de sfeer in Denemarken al gespannen. “Het woord moslim betekende problemen,“ aldus Rashid. “De toon van het debat over allochtonen was hard.“ Een aantal bekende Deense schrijvers reageerde verontrust, gevolgd door onder meer priesters, psychologen en artsen. Na de publicatie van de tekeningen mengden zich - heel ongebruikelijk - ex-diplomaten in de discussie. Zij spraken van een 'vervolging van de moslimminderheid' in Denemarken.
“Door de tekeningen is de boel geëxplodeerd,“ aldus Rashid. “Maar wat wil je? De Deense Volkspartij is de belangrijkste steunpilaar van de regering, en die partij dringt onophoudelijk aan op verscherping van de vreemdelingenwet. Daarmee legaliseer je vreemdelingenhaat.“
Er brak iets in haar toen ze de eerste tv-beelden zag van Palestijnen in de Gaza-strook die de Deense vlag verbrandden. Nog steeds zapt ze weg als die beelden herhaald worden. “Ik ben bang. Staat de toekomst van onze kinderen op het spel?“ vraagt Rashid.
“Ik ben ook bang voor de reactie tegen moslims in Denemarken, de terugslag die ongetwijfeld gaat komen. Ik werk al bijna twintig jaar aan het bouwen van bruggen in deze maatschappij. Dat werk kan in één klap weg zijn.“
“Laten we hopen dat sommige mensen verstandig zijn. Denemarken kan zich niet afsluiten van de globalisering. Denemarken kan de voordeur niet op slot doen.“

Copyright © 2004 Petra Sjouwerman. All rights reserved. Alle rechten voorbehouden. Dit document mag niet verder worden verspreid en verveelvoudigd zonder schriftelijke toestemming van de auteur. Dit document kan verschillen van de gepubliceerde versie.